Kredyt dla rolnika

2 lipca 2020

Nowoczesne gospodarstwo rolne można przyrównać do firmy z innych sektorów gospodarki i dlatego ono też potrzebuje kredytów na rozwój i finansowanie bieżącej działalności. Rolnicy stykają ze specyficznymi problemami i dlatego oczekują produktów kredytowych ściśle dopasowanych do ich sytuacji. Banki starają się odpowiedzieć na ich potrzeby przygotowując ofertę dedykowaną specjalnie dla sektora agro.

 

Przez długie lata dobrym zrozumieniem oczekiwań rolników wykazywał się tylko sektor spółdzielczy, a banki komercyjne nie posiadały dedykowanej oferty dla branży rolniczej. Sytuacja zmieniła się w ostatnich latach, kiedy instytucje finansowe zrozumiały, że powielenie wzorów sprawdzonych w innych działach gospodarki nie jest właściwym rozwiązaniem. Zaczęto zauważać, że inne oczekiwania mają rolnicy zajmujący się produkcją roślinną, inne hodowcy, a jeszcze inne pracujący w działach specjalnych produkcji rolnej.

 

Na bieżące potrzeby

W kategorii kredyt dla rolnika można wyodrębnić kilka grup produktów, które dotyczą różnych sytuacji. Najszersza z nich, to kredyty na bieżącą działalność gospodarstwa rolnego, które na ogół mają charakter limitu w rachunku (wpływ na konto zaliczany jest na spłatę zobowiązania). Ich wysokość określana jest często jako procent wartości gospodarstwa rolnego, a zabezpieczeniem jest hipoteka.

 

W tym przypadku rolnik sam decyduje na co wyda pieniądze, przy czym często zdarza się wymóg, że mają to być wydatki związane z gospodarstwem, np. zakup niezbędnych środków do produkcji rolnej (np. środków ochrony roślin, nawozów, materiału siewnego), kupno narzędzi i maszyn rolniczych czy remont budynków gospodarczych. Nie ma przeszkód, by kredyt zaciągnięty w danym banku został przeznaczony na spłatę zobowiązań w innym.

 

Na inwestycje i w szczególnych sytuacjach

Podobnie jak innym przedsiębiorcom, tak i rolnikom oferowane są kredyty inwestycyjne, np. na zakup terenów rolnych lub całego gospodarstwa rolnego, budowę lub modernizację budynków inwentarskich, zakup stada podstawowego, niezbędnych maszyn czy urządzeń, itp.

 

Osobną grupę stanowią preferencyjne kredyty klęskowe, które są udzielane przez banki przy współpracy z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Otrzymane pieniądze mogą być przeznaczone na nakłady rzeczowe konieczne do wznowienia produkcji rolnej po wystąpieniu szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami pogodowymi, np. grad, powódź, susza.

 

Ciekawym produktem są kredyty pomostowe, które pozwalają na wcześniejsze uzyskanie środków z dotacji (także tych unijnych) czy przysługującego w ramach inwestycji zwrotu podatku VAT.

 

Warto też pamiętać o różnego rodzaju gwarancjach i poręczeniach udzielanych przez ARiMR, które nierzadko obniżają koszty kredytu i wpływają bardzo korzystnie na zdolność kredytową wnioskodawcy.

 

Oczekiwania banków

Wymagania banków wobec rolników są bardzo podobne do tych stawianych innym kredytobiorcom. Muszą się oni wykazać zdolnością kredytową i posiadaniem określonego wkładu własnego (rzędu 10-15%). Okres spłaty bardzo często uwzględnia specyfikę celu na jaki zobowiązanie jest udzielane, a ten z kolei w wielu przypadkach oznacza odroczenie terminu spłaty pierwszej raty nawet o kilkanaście miesięcy, uruchamianie kolejnych transz kredytowych wiąże się z cyklem produkcji rolnej.

 

Kolejne podobieństwo do „zwykłych” kredytów, to oczekiwanie przez banki dodatkowych zabezpieczeń, które zminimalizują ryzyko, że pieniądze nie zostaną zwrócone. Może to być wymóg zawarcia określonego ubezpieczenia (np. na życie, na wypadek poważnego zachorowania, od następstw nieszczęśliwych wypadków) czy wpisania informacji o zaciągniętym kredycie do księgi wieczystej gospodarstwa rolnego.

W sytuacji, gdy ustanowiona jest hipoteka, rodzi się pytanie, czy warto nadpłacać raty, by jak najszybciej spłacić zobowiązanie, a tym samym ponieść niższe koszty. Odpowiedź uzależniona jest od etapu regulowania kredytu, szczegółowych zapisów umowy kredytowej. Wiele informacji na ten temat można znaleźć w tekście „Nadpłata kredytu hipotecznego – czy warto?” https://finanse.rankomat.pl/poradniki/nadplata-kredytu-hipotecznego-czy-warto/

 

Gdzie szukać kredytu dla rolnika?

Lista banków oferujących specjalne, dopasowane do specyfiki sektora rolniczego, produkty kredytowe jest coraz dłuższe. Obecnie taką ofertę posiadają m.in.:

  • Alior Bank
  • Bank BNP Paribas
  • Bank BPS
  • Credit Agricole
  • ING Bank Śląski
  • Krakowski Bank Spółdzielczy
  • PKO BP
  • Santander Bank Polska
  • SGB – Bank S.A.

 

Ostrożne podejście

Bardzo ostrożne podejście banków do udzielania kredytów rolnikom nie bierze się z niechęci do tej grupy zawodowej, ale obiektywnych warunków związanych z kłopotami w ocenie ryzyka kredytowego. Nie jest możliwe, by rolnik zagwarantował, że będzie osiągał stałe dochody, że nie przydarzy się nic nieprzewidzianego, co zakłóci cykl produkcji rolnej. 

 

Stąd oczekiwania banków, by ryzykiem związanym z pożyczeniem pieniędzy rolnikom podzielić się z instytucjami rządowymi (np. ARiMR) czy uzyskać dodatkowe zabezpieczenie z programów unijnych. Takich możliwości jest coraz więcej, więc i oferta dla sektora rolniczego jest coraz bardziej różnorodna, dopasowana do konkretnych przedsięwzięć, w tym proekologicznych.